حماسه ۲۰۲۵؛ نخستین صعود ژانو شرقی پس از سه دهه انتظار

بنجامین ودرینز و نیکولا ژان رؤیای ۳۰ ساله کوهنوردی جهان را محقق کردند، آنهم به سبک پارسایان!

در ارتفاعات شرقی نپال، جایی میان ابرهای ضخیم و دیواره‌های یخی کانچنجونگا، دو کوهنورد فرانسوی موفق شدند کاری را انجام دهند که سه دهه کوهنوردان بزرگ جهان از رسیدن به آن بازمانده بودند: اولین صعود ثبت‌شده به قله ۷٬۴۶۸ متری «ژانو شرقی».
این صعود که به سبک آلپاین و در چهار روز بی‌وقفه انجام شد، از دید بسیاری از کارشناسان یکی از بزرگ‌ترین دستاوردهای کوهنوردی دهه اخیر به‌شمار می‌رود.

رؤیایی که از سال گذشته آغاز شد

بنجامین ودرین و نیکولا ژان سال گذشته نیز با همراهی لئو بیلون تلاش خود را برای صعود از دیواره شمالی ژانو آغاز کردند؛ اما شرایط دشوار جوی و دیواره‌ای به شیب بیش از ۷۰ درجه، آنان را وادار به بازگشت کرد.
شکستی که به گفته خودشان، تبدیل شد به نقطه شروعی تازه. آنها در بازگشت به فرانسه تصمیم گرفتند سال آینده، با آمادگی جسمی و ذهنی دوچندان، دوباره بازگردند.

در سپتامبر ۲۰۲۵، دو کوهنورد جوان پس از چند هفته آماده‌سازی در ارتفاعات، صعود موفقی به قله ۶٬۸۰۸ متری «آنیدش چولی» – معروف به موج سفید – انجام دادند؛ صعودی که هم به‌منزله‌ی تمرین سازگاری با ارتفاع بود و هم پیش‌درآمدی بر پروژه‌ی اصلی: ژانو شرقی.

جغرافیای یکی از آخرین چالش‌های حل‌نشده هیمالیا

ژانو شرقی در محدوده‌ای میان دره‌ی یالونگ و دامنه‌های شمالی کانگچنجونگا قرار دارد. این قله از نظر جغرافیایی، بخشی از مجموعه‌ی عظیم ژانو (۷۷۱۰ متر) است که به‌دلیل شکل مخروطی، برجستگی سنگی و دیواره‌های عظیم یخ‌سنگی‌اش، به «کوه ترس» نیز شهرت دارد.
دیواره‌ی شمالی آن با ارتفاع حدود ۲٬۳۰۰ متر یکی از بلندترین و صعب‌العبورترین دیواره‌های جهان است؛ دیواره‌ای که بیش از ۳۰ سال تیم‌های بین‌المللی، از جمله ژاپنی، روسی و اسلوونیایی، تلاش‌های ناموفقی در آن داشتند.

آغاز حمله به دیواره شمالی

در اواخر سپتامبر، ودرین و ژان در یک بازه‌ی هوایی کوتاه و پایدار تصمیم به صعود گرفتند. آنها بدون طناب ثابت، بدون شرپا و بدون اکسیژن کمکی – به سبک کلاسیک آلپاین – وارد دیواره شدند.
روز نخست، بیش از ۶۰۰ متر مسیر یخ عمودی را پشت سر گذاشتند؛ در حالی‌که کوله‌هایشان فقط شامل ضروری‌ترین ابزار بود: دو چادر سبک، تجهیزات فنی و خوراک چهاردوره‌ای.

روز دوم، با ورود به بخش سنگی و ترکیبی دیواره، مسیر از نظر فنی به درجه‌ی ED- (Extremely Difficult – ) رسید؛ جایی که خطا به‌معنای پایان کار بود.
سه شب متوالی را در شکاف‌های باریک یا تراس‌های برفی گذراندند. سرمای منفی بیست درجه و بادهای ۸۰ کیلومتری، انرژی را می‌مکید اما عزم آنها را نه.

رسیدن به لبه تیغ؛ ریج شرقی

روز چهارم، با طلوع آفتاب، تیم فرانسوی به بالای دیواره رسید و روی رج شرقی قدم گذاشت؛ مسیری به شکل چاقوی برفی، پوشیده از کرنیش‌هایی به ضخامت چند متر که هر لحظه احتمال ریزش داشت.
عکاس همراهشان، کوانتن دگرنل، از راه دور با پهپاد لحظاتی از عبور آن دو را ثبت کرد؛ تصاویری که حالا در دنیای کوهنوردی به‌عنوان نمادی از صعود ناب آلپاین شناخته می‌شود.

چند ساعت بعد، ودرین و ژان بر فراز قله ژانو شرقی ایستادند – جایی که هیچ انسانی پیش از آن نرسیده بود. آنها مسیر تازه‌شان را «Le Sommet des Pieux» (قله پارسایان) نام نهادند.

اشک، خستگی و تحقق رؤیا

بنجامین ودرین پس از بازگشت در پیامی نوشت:

«احساس می‌کنم همه‌ی آموخته‌ها و توانم را در این صعود خرج کردم. وقتی پس از روزهای سخت به قله رسیدیم، اشک‌ها جاری شد. رؤیایی تحقق یافت.»

نیکولا ژان نیز نوشت:

«تمرکز، تعهد، خودسازی و احساس… همه‌ی مواد اولیه‌ی کوهنوردی هیمالیا در این صعود جمع شده بود. برای من، این صعود پایان مسیر کوهنوردی حرفه‌ای‌ام بود؛ پایانی درخشان برای رؤیای کودکی.»

دستاوردی فراتر از قله

صعود ژانو شرقی فقط یک پیروزی فنی نبود؛ پیامی بود در دفاع از روح سبک آلپاین در عصر تجاری‌شده‌ی کوهنوردی.
در حالی‌که بسیاری از صعودهای امروزی به هشت‌هزارمتری‌ها با صف‌های طولانی و پشتیبانی عظیم شرپاها انجام می‌شود، این دو فرانسوی نشان دادند که هنوز می‌توان با دو نفر، دو کوله و دو دلِ استوار، دست‌نایافتنی‌ترین دیواره‌ها را فتح کرد.

آنها ثابت کردند که «سبک» در کوهنوردی همان‌قدر ارزش دارد که «قله».
صعودشان در رسانه‌های بین‌المللی از جمله ExplorersWeb، Adventure Mountain و Planet Mountain بازتاب گسترده‌ای یافت و بسیاری آن را نامزد قطعی جایزه‌ی «پیولِه دور» ۲۰۲۶ دانستند.

مسیر فنی و ویژگی‌های صعود

• مسیر: دیواره شمالی → رِج شرقی → قله ژانو شرقی
• طول مسیر: حدود ۲٬۳۰۰ متر
• سبک: آلپاین (بدون اکسیژن و طناب ثابت)
• مدت زمان صعود: ۴ روز روی دیواره
• درجه سختی: ED- (ترکیبی از یخ عمودی، سنگ فنی و برف عمیق)
• نام مسیر: Le Sommet des Pieux قله پارسایان
• اعضا: بنجامین ودرینز (۳۳ سال) و نیکولا ژان (۲۷ سال)

بازتاب جهانی و معنا برای جامعه کوهنوردی

استفان نستلر، روزنامه‌نگار نام‌آشنای حوزه کوه‌نوردی، درباره این صعود نوشت:

«صعودی با تأثیر عمیق بر نسل جوان کوهنوردان؛ یادآور روزهایی که صعود، ماجراجویی و کشف بود، نه رقابت تجاری.»

برای جامعه کوهنوردی ایران نیز این صعود یادآور ارزش‌هایی است که بسیاری از پیش‌کسوتانمان همواره بر آن تأکید کرده‌اند: خوداتکایی، سادگی و صداقت با کوه.
همچنان که در مسیرهای بکر دنا، البرز یا قره‌داغ، روح سبک آلپاین در میان کوهنوردان جوان ایرانی زنده است، صعود ژانو شرقی می‌تواند الگویی از «حداکثر خلوص و حداقل وابستگی» باشد.

بازگشت به کمپ اصلی؛ لبخند پس از طوفان

چند روز بعد از صعود، تصویری از ودرین و ژان در کمپ اصلی منتشر شد؛ با کاپشن‌های سبز و شال‌های سنتی نپالی بر گردن. لبخندشان همان‌قدر روشن بود که برف قله‌ای که پشت سرشان دیده می‌شد.
آنها گفتند: «این صعود یک داستان جمعی بود – هدیه‌ای برای نپال، دوستانمان و همه‌ی کسانی که به ما باور داشتند.»

جمع‌بندی

ژانو شرقی، قله‌ای که ده‌ها تیم در سه دهه از دیواره‌اش بازگشتند، سرانجام تسلیم دو کوهنوردی شد که باور داشتند محدودیت‌ها فقط در ذهن وجود دارد.
در جهانی که کوهنوردی گاه بیش از حد به نمایش و اسپانسر وابسته شده، صعود Vedrines و Jean یادآور آن است که کوه هنوز جایی برای خلوص، دوستی و رؤیا دارد.